در غربی‌ترین بخش قلعه باستانی اربیل، خانه‌ای با دیوارهای خشتی و حیاطی سنگ‌فرش‌شده ایستاده است که «خانه فرهنگ ترکمن» نام دارد؛ مکانی که در تاریخ ۵ سپتامبر ۲۰۲۱ به‌طور رسمی گشایش یافت تا صدای خاموش ترکمن‌های عراق را به گوش امروز برساند. این مرکز فرهنگی، در یکی از ساختمان‌های سنتی بازسازی‌شده قلعه و در بال غربی قلعه اربیل جای گرفته است و فضایی آمیخته از سنت و معاصریت را پیش چشم بازدیدکنندگان می‌گذارد.

هدف اصلی تأسیس این خانه، حفظ و نمایش فرهنگ، تاریخ و تمدن ترکمن‌های عراق است که به‌عنوان سومین گروه قومی بزرگ این کشور شناخته می‌شوند. در دل این بنا، بازسازی دقیقی از فضای داخلی خانه‌های ترکمنی ارائه شده که با وسایل زندگی روزمره، منسوجات سنتی، دکوراسیون خانگی و آثار هنری و فرهنگی همراه است؛ مجموعه‌ای که تصویری زنده از شیوه زندگی نسل‌های گذشته این قوم را بازتاب می‌دهد.

مراسم افتتاح این مرکز با حضور مقامات محلی و نمایندگان جامعه ترکمن برگزار شد و با برنامه‌های فرهنگی متنوعی همراه بود. همچنین، در ادامه، رویدادهایی نظیر جشنواره‌های فرهنگی ترکمن‌ها در اربیل برگزار شده که از تداوم حمایت‌های فرهنگی نسبت به این قوم حکایت دارد. خود ساختمان و معماری آن نیز به‌عنوان یکی از آثار شاخص میراث فرهنگی محسوب می‌شود.

این مرکز با حمایت مؤسساتی چون بنیاد Turkmeneli و با هدف آموزش و ارتقای آگاهی درباره تاریخ ترکمن‌ها، به فعالیت خود ادامه می‌دهد.

این خانه، تنها یک نمایشگاه نیست؛ بلکه پلی است میان گذشته و آینده، میان خاطرات و امیدها. جایی که فرهنگ ترکمن نه در سکوت، که در شکوهی خاموش اما زنده نفس می‌کشد.