فخری مصری، نویسنده و پژوهشگر بین‌المللی که با نگارش چهار اثر جهانی، صدای مظلومیت دریاچه ارومیه را به گوش جهانیان رسانده است، اکنون در روایتی تازه، بر اهمیت شناسایی و ثبت جهانی «قره‌کهریز» در خامنه شبستر تأکید می‌کند. او با پیوند زدن آب، طبیعت و هنر سفالگری کوزه‌کنان، حفاظت از منابع آبی را نه یک انتخاب، بلکه رسالتی برای صیانت از میراث آیندگان می‌داند.

مصری، با بیش از ۱۵۰ کتاب ملی و بین المللی و ۱۵۰ مقاله ملی و بین المللی در گفت‌وگویی اختصاصی با آذر وطن دریاچه ارومیه را «هشدار» و قره‌کهریز خامنه شبستر را «یادآور گنجینه‌های ناشناخته آب» خواند.

وی ضمن درخواست رسمی از یونسکو برای بررسی مستند علمی و فرهنگی ظرفیت‌های این چشمه، خواستار ثبت و معرفی هنر سفالگری کوزه‌کنان و انجام پژوهش‌های زمین‌شناسی و پزشکی درباره خواص این آب شد.

ارومیه؛ خاطره‌ای که نباید خشک شود

فخری مصری درباره وضعیت این دریاچه می‌گوید: امسال اگرچه شاهد افزایش نسبی آب هستیم، اما نباید دچار خوش‌بینی کاذب شویم. احیای پایدار دریاچه نیازمند مدیریت علمی منابع و توجه جدی به حقابه زیست‌محیطی است.

وی با هشدار نسبت به پیامدهای فرامرزی خشک‌شدن این اکوسیستم، از جامعه جهانی خواست تا برای نجات ارومیه، از نگاهِ ترحم‌گونه به سمت همکاری‌های علمی حرکت کنند.

قره‌کهریز؛ تلاقی باور بومی و دانش جهانی

این نویسنده در ادامه، با نگاهی متفاوت به چشمه «قره‌کهریز» در کوه‌های میشو، آن را نمادی از سخاوت بی‌پاداش طبیعت دانست. وی با تأکید بر لزوم پژوهش‌های علمی در حوزه‌های زمین‌شناسی، ترکیبات معدنی و خواص درمانی این آب، تصریح کرد: حیف است این گنجینه طبیعی پیش از شناخته‌شدن، به دست فراموشی سپرده شود. من به دنبال ادعای بدون سند نیستم؛ خواهان آنم که دانشمندان با آزمایش‌های دقیق، حقیقتِ این آب را برای مردم آشکار کنند.

هنر در پیوند با آب؛ از کوزه‌های کوزه‌کنان تا ثبت در یونسکو

مصری با اشاره به پیوند عمیق میان آب چشمه و هنر سفالگری کوزه‌کنان، این رابطه را شاعرانه و اقتصادی توصیف کرد: آب طبیعت در دستان هنرمند سفالگر به فرهنگ تبدیل می‌شود. آبِ رایگان، چرخه‌ای از رونق کسب‌وکارهای محلی را ایجاد کرده که خود نوعی برکت اجتماعی است.

وی در خصوص درخواستش برای بررسی ظرفیت‌های این منطقه جهت ثبت در فهرست میراث جهانی یونسکو گفت: ثبت جهانی نه با یک نامه، بلکه با مستندسازی ارزش‌های طبیعی، تاریخی و فرهنگی میسر می‌شود. درخواست من، آغاز مسیر مطالعه و حفاظت از این میراث است.

امانت‌داری برای آیندگان

این نویسنده برجسته در پایان پیام خود به جهانیان، با بیان اینکه آب فقط آب نیست؛ بلکه خاطره و هویت است خاطرنشان کرد: ما امانت‌داران زمین برای نسل‌های آینده‌ایم. برای ارومیه نوشتم تا نفس بکشد، برای قره‌کهریز می‌نویسم تا پیش از آنکه دیر شود، شناخته شود. زمین به ما تعلق ندارد و حفاظت از آن، پاسداری از آینده انسان است.